يكشنبه 11 خرداد 1399   11:13:41

 


۱۳ سالگی سن کودکی است نه ازدواج!/ ارائه ۱۰ لایحه در حوزه زنان به دولت/ خانواده‌ها مهارت حل وفصل مسائل را نیاموخته‌اند



معصومه ابتکار به تشریح اقدامات انجام شده در حوزه زنان پرداخت و از آخرین وضعیت لایحه منع خشونت علیه زنان و کودکان خبر داد.


زنان به عنوان نیمی از جمعیت کشور نیازهای متعددی دارند و با وجود اینکه در سال‌های اخیر فعالان این حوزه اقداماتی برای احقاق حقوق زنان در جامعه انجام داده‌اند اما همچنان مطالبات بانوان در زمینه‌های مختلف نیازمند بررسی و رسیدگی است. معصومه ابتکار، معاون زنان و امور خانواده ریاست جمهوری، در گفت‌وگوی اختصاصی با خبرگزاری برنا به تشریح اقدامات انجام شده در حوزه زنان و خانواده پرداخت.
در سال‌‎های اخیر برخی لوایح از جمله ﻻﯾﺤﻪ ﺗاﻣﯿﻦ اﻣﻨﯿﺖ زﻧﺎن در ﺑﺮاﺑﺮ ﺧﺸﻮﻧﺖ، لایحه حمایت از کودکان و نوجوانان و .... به مجلس برای تصویب ارائه شده است. وضعیت این لوایح چگونه است. آیا عمر تصویب آنان به مجلس کنونی می‌رسد و اقدامات انجام شده به ثمر خواهدرسید؟
فرآیند تصویب لوایح و روندهای حقوقی در دولت و مجلس به‌دلیل ضرورت همه جانبه ابعاد آن وقت‌‎گیر است. ﻻﯾﺤﻪ ﺗﺄﻣﯿﻦ اﻣﻨﯿﺖ زﻧﺎن برای اظهارنظر در قوه قضائیه است. براساس رایزنی‌های متعدد بعد از گذشت دو سال و با حضور آیت‌الله ابراهیم رئیسی به عنوان ریاست قوه قضائیه، این لایحه به مجلس با تغییرات فراوان بازگشت. به همین منظور مجددا به کمیسیون لوایح دولت رفته ولی لوایح فراوان دیگری هم در نوبت هستند. هرچند اقدامات کارشناسی و اعمال نظر دستگاه‌ها در این زمینه را شاهد بودیم.
وضعیت لایحه حمایت از کودکان چگونه است؟
لایحه حمایت از کودکان و نوجوانان تقریبا ۱۰ سال در مجلس رسوب کرده بود و به درخواست معاونت زنان با تصویب دولت در اولویت قرار گرفته است. مجلس هم در این زمینه اقدامات متعدد انجام داد و این لایحه طی سال گذشته در مجلس به تصویب رسید. شورای نگهبان سه بار از این لایحه ایراد گرفت. هفته گذشته نیز آخرین ایرادات لایحه برطرف شد. امیدواریم مشکلی در شورای نگهبان درباره این لایحه وجود نداشته باشد و این لایحه برای اجرا و قانون ابلاغ شود. تصویب این قانون در راستای همکاری با دولت است.
در خصوص زنان سرپرست خانوار چه اقداماتی صورت گرفته است؟
لایحه دیگر با عنوان زنان سرپرست خانوار در دست داریم که امیدواریم بتوانیم قانون برنامه ششم را در زمینه زنان سرپرست خانوار اجرا کنیم. از این‌رو تشکیل یک ستاد و برنامه بین بخشی برای زنان سرپرست خانوار در دست اقدام است. منتظریم تا این لایحه در مجلس تصویب شود. در صورت تصویب می‌توان اقدام مناسبی برای زنان سرپرست خانوار انجام داد. هم‌اکنون ۱۰ لایحه در زمینه زنان برای دولت ارسال شده است. برخی دیگر نیز در مرحله تدوین نهایی است. برای تمامی این موضوعات سند پشتیبان تدوین و از سال گذشته نشست‌های مشترک با قم برگزار شده است. برای مثال سال گذشته ۵ نشست در قم با صاحب نظران علما و  مراجع نشست‌های فقهی برگزار شد. در هفته آینده نشست‌های حقوقی را به شکل مجازی خواهیم داشت.
درباره میزان خشونت علیه زنان در معاونت زنان و خانواده پژوهشی انجام شده است؟
 در دولت اصلاحات پژوهش‌های مفصلی درباره این موضوع انجام شده است. از سوی دیگر دستگاه‌های مرتبط با خشونت علیه زنان همچون سازمان بهزیستی گزارشاتی در این باره ارائه کرده‌اند. پژوهش‌های پراکنده‌ای در زمینه زنان نیز وجود دارد. در ضمن سند پشتیبان در این باره برای دولت و کمیسیون لوایح مجلس ارسال شده دارای پژوهش‌های جامع در زمینه زنان است.
طرحی با عنوان گفتگوی ملی خانواده در دست دارید. در خصوص این طرح توضیحی ارائه می‌کنید؟
از سال ۹۶ گفت‌وگوی ملی خانواده انجام شده است. طرح ملی با هدف تقویت و استحکام خانواده ایرانی، مشکلات خانواده را تحت بررسی قرار می‌دهد. برای مثال مشکلات شایع خانواده‌ها از جمله نارسایی‌های اقتصادی، فقر، اعتیاد و دیگر مسائل آسیب‌زا بررسی شده است. همچنین در این اقدام روی مسائل اقتصادی بررسی‌های زیادی صورت گرفت در حالی که مسائلی همچون وضعیت معیشتی خانوار، اعتیاد و ... متولی دارد اما در این اقدام معاونت زنان و خانواده به مسائل زنان و خانواده توجه داشته است. تقریبا در این مطالعات و پیمایش ملی خانواده که با همکاری جهاد دانشگاهی انجام شده نشان دهنده مشکلات خانواده‌های ایرانی است. در این پیمایش به مسئله خشونت نیز توجه شده است. با بررسی مسائل در خانواده باید به این امر تاکید کرد که روزبه‌روز افراد با مشکلات متعدد مواجه می شوند اما خانواده‌ها به شکل مناسب نمی‌توانند با هم ارتباط برقرار کنند. برای مثال برخی از خانواده‌ها برای هم وقت نمی‌گذارند، حرف یکدیگر را گوش نمی‌دهند. این قضیه خیلی راحت به سوءتفاهم منجر می‌شود و این سوءتفاهم نیز به خشونت و درگیری ختم خواهد شد. در حالی که  اگر مهارت خوب گوش دادن به کارگرفته شود. اگر نظر یکدیگر  با احترام شنیده شود می‌توان اختلافات را به شکل مناسب حل و فصل کرد. در گفت‌وگوی ملی خانواده این مقوله از جایگاه ویژه برخوردار است. گفت‌وگوی ملی خانواده در فاز دوم نیز اجرایی است و یکی از مهمترین طرح‌هاست. از سوی مقام معظم رهبری در زمینه سیاست‌های کلی خانواده ماموریت داریم. از سوی دیگر در قانون ۱۰۲ برنامه ششم و یک ماموریت هم رئیس جمهور دستور داده که باید برای خانواده ایرانی اقدامات مناسب انجام دهیم. تا قبل از این مطالعات فراوان در این باره انجام شد. در سال ۹۵ حدود ۵ هزار مطالعه در زمینه خانواده انجام شده است، اما دریغ از اینکه بتوان از این مطالعات سیاست‌هایی را برای حل‌وفصل مسائل خانواده اعمال کرد. یکی از کارهای مهم در زمینه مهارت‌های ارتباطی است. این پروژه به شکل مناسب پیشرفته است. وزارت آموزش و پرورش و وزارت علوم دستگاه‌ها و بخش‌های غیردولتی در این حوزه فعالیت‌های متعدد انجام داده است. امید است در موضوع مهارت‌های گفت‌وگو بتوان اقدامات مناسب انجام داد.
در این طرح‌ها بحث های بین نسلی هم وجود دارد؟
گفت‌وگو بین نسلی نیز از اهمیت ویژه برخوردار است. مهمترین چالش این است که در شرایط کنونی فرزندان با والدین کنار نمی‌آیند و مهارت حل و فصل مسائل را نیاموخته‌اند. بنابراین روابط همچنان در تنش است. خیلی به ندرت شاهد تفاهم بین فرزندان و والدین هستیم. هم اکنون اقدامات در زمینه انجمن ارتباطات و مجموعه پادکست‌ها  و برنامه‌ای با عنوان رادیو نسل انجام می‌شود.
بر اساس بررسی‌های انجام شده از سوی کارشناسان میزان خشونت علیه زنان و کودکان در ایام قرنطینه خانگی افزایش یافته است. نظر شما در این رابطه چیست؟
این مقوله طبیعی است. این مشکلات در تمامی دنیا رخ داده است. اعضای خانواده در شرایط کرونایی استرس داشته و دائم در کنار هم هستند. از سوی دیگر شاهد فشارهای اقتصادی در خانواده‌ها هستیم، طبیعتا شاهد افزایش تنش‌ها در خانواده‌ها هستیم. در این وضعیت دولت سعی کرده از بعد معیشتی شرایط را برای خانواده‌های ایرانی متعادل کند. در این زمینه بسته‌های حمایتی، کمک‌های معیشتی، یارانه، تسهیلات و ... برای کاهش فشارهای اقتصادی توزیع شده است. فشارهای اقتصادی را نمی‌توان از بین برد بلکه می‌توان شدت آن را کاهش داد. هرچند در کنار آن هم باید در کنار تقویت مهارت‌ها اقدامات فراوان انجام داد. بخشی از این قضیه شامل آموزش مهارت‌ها در قالب پادکست‌ها ارائه می‌شود. این موضوعات در قالب تاب‌آوری در جوامع فعال شده است. در این زمینه نشست‌هایی با حضور هزار و ۲۰۰ نفر از سازمان‌های مردم نهاد در ۴ روز در ۸ منطقه برگزار شده است. این اقدام کمک ویژه‌ای به فعالیت تشکل‌ها کرده و با جدیت مورد بررسی قرار می‌گیرد.
از گذشته تاکنون در برخی مناطق شاهد آسیب‌هایی هستیم. برای مثال از دیرباز آمار خودسوزی زنان در ایلام مورد بحث بوده است. از سوی دیگر در سیستان‌وبلوچستان شاهد کودک همسری هستیم. در این زمینه چه اقداماتی انجام شده است؟
بخشی از فرهنگ و آموزش را باید در حوزه سینما مورد توجه قرار داد. سال گذشته به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی پیشنهاد شد تا سینمای دوستدار خانواده ایجاد شود. سینما نیز باید ملاک‌های سازگاری با خانواده را داشته باشد. باید احترام به اعضای خانواده آموزش داده شود علاوه‌ بر این از سال ۹۶ در مقوله اجتماعی طرح‌هایی در زمینه ارتقای تاب‌آوری در دستور کار قرار گرفت. این امر در ۱۰۰ نقطه کشور به ویژه نقاط پر آسیب اجرا شد.
طرح تاب‌آوری اجتماعی شامل چه مواردی می‌شود؟
طرح تاب‌آوری در زمینه توانمندسازی جوامع محلی به فعالیت می‌پردازد و راهکارها و روش‌هایی را برای این مساله در دستور کار قرار می‌دهد. برای مثال بر اساس بررسی‌های انجام شده یکی از معضلات اجتماعی، بیکاری است در این شرایط صندوق‌های اعتباری بانک‌ها به فعالیت می‌پردازند به این ترتیب طرح ارتقای تاب‌آوری اجتماعی توسعه پیدا می کند. این مقوله در زمینه توانمندی تاثیرگذار است.
بر اساس بررسی‌های انجام شده تعداد ازدواج‌های دختران ۱۵ تا ۱۹ ساله در کشور افزایش یافته است. این مقوله نشان دهنده افزایش کودک همسری است. در این شرایط چه اقداماتی از سوی معاونت زنان انجام شده است؟
بحث کودک همسری در لایحه‌ای تدوین شده و هم اکنون این لایحه در دولت است. دولت و کمیسیون لوایح مجلس در این زمینه نظراتی دارند که در حال اعمال آن هستند. امید است بتوان در دولت این لایحه را به تصویب رساند. در لایحه مذکور مسئله افزایش سن ازدواج در دستور کار است. هدف ایجاد سن کف برای ازدواج است. وقتی فرد کودک محسوب می‌شود، طبیعتا نباید ازدواج کند. ازدواج در سن زیر ۱۳ سال نباید انجام شود چون ۱۳ سال را وزارت بهداشت هم، سن کودکی محسوب می‌کند.
قوانین برای زنان نیازمند بازنگری است، برای مثال در سال‌های اخیر اقدامات مناسب در راستای عدم نیاز به رضایت همسر برای اخذ پاسپورت انجام شده است. برای به روزرسانی برخی قوانین چه اقداماتی را در دستور کار دارید؟
یکی از مهمترین لوایح که به مجلس رفته و تصویب شد مقوله تابعیت فرزندان حاصل از ازدواج زنان ایرانی با مردان خارجی بود. این مشکل بی‌هویتی زنان ایرانی بود. این قضیه تبعیض بود چون مردان چنین مشکلی را نداشتند، اما زنان با این مشکلات مواجه هستند. البته رویکرد لوایح در مجلس این است که بتوان طرح‌های ناکارآمد را در چارچوب شرع مقدس اصلاح کرد.
به‌دلیل بازتولید آسیب‌های اجتماعی از سوی زنان آسیب‌دیده چه اقداماتی در این باره انجام شده است؟
در این راستا تاب‌آوری اجتماعی را در دستور کار داریم. شورای اجتماعی کشور وظیفه کاهش آسیب‌ها را در دستور کار دارد. اخیرا نیز تفاهم‌نامه‌ای با ستاد مبارزه با مواد مخدر امضا شده است. امید است در اسرع وقت اجرایی شود. یکی از مسائل مهم در مقوله آسیب‌ها خودباوری است که باید در خانواده‌ها و زنان بروز پیدا کند. جامعه باید به این قابلیت برسد که در مقابل آسیب‌‎ها مقاومت کند و این مهارت را در بین خانواده و فرزندان تقویت کرد. طرح گفت‌وگوی خانواده و طرح ارتقای تاب‌آوری اجتماعی در راستای کاهش آسیب‌هاست.
درباره اعمال حبس‌های الکترونیکی برای زنان مجرم چه اقداماتی انجام شده است؟
الکترونیکی کردن جرائم  از ابتدا یکی از دغدغه‌های ما بوده است. در سال‌های اخیر  ۱۵ بار به بازدید بند نسوان در زندان رفته و از نزدیک با خیلی از خانم‌ها صحبت و مشکلات آنها را منتقل کردم همچنین با قوه‌ قضائیه تفاهم‌نامه‌ای در زمینه توسعه جرائم الکترونیک برای زنان به‌ویژه مادران منعقد شد بر این مبنا بناست تا این زنان در منزل خود حضور داشته و بتوانند به فعالیت بپردازند. بارها از روسای قوه‌ قضائیه درخواست شده مادران در حبس نباشند. در جریان کرونا هم حدود ۷۰ هزار زن آزاد شدند. بالاخره این قضیه از اهمیت ویژه برخوردار بود. دیدگاه قوه قضائیه هم این است که در صورت امکان زنان زندانی از طریق الکترونیک دوران محکومیت خود را بگذرانند.
ادامه دارد

 
 
امتیاز دهی
 
 

نظر شما
نام
پست الكترونيک
وب سایت
متنی که در تصویر می بینید عینا تایپ نمایید
نظر
بيشتر
تعداد بازديد اين صفحه: 4









 
کلیه حقوق این سایت متعلق به وزارت نفت جمهوری اسلامی ایران میباشد.
استفاده از اطلاعات این سایت با ذکر منبع بلامانع است.
Best View in 1024x768